نقش و اهمیت آهن و آهن یاری در دختران دبیرستانی:
آهن چیست؟
آهن یک ماده مغذی مورد نیاز برای ادامه حیات است. آهن اساسی ترین ماده اولیه برای ساختن گلبولهای قرمز خون می باشد. برای ساخته شدن گلبولهای قرمز خون بدن به مواد مغذی مختلفی مثل آهن، اسید فولیک، ویتامین ب ۶ ، ویتامین ب ۱۲ ، ویتامین ث و پروتئین نیاز دارد که باید از طریق غذایی روزانه تامین می شود. نقش گلبول قرمز خون انتقال اکسیژن به سلولهای بدن است .
کمبود آهن وکم خونی فقر آهن چیست؟
چنانچه برای ساختن گلبولهای قرمز خون، آهن به مقدار کافی دردسترس بدن نباشد ابتدا فرد ازذخائر آهن بدن خوداستفاده می کند، سپس درصورت ادامه کمبود، ذخائر آهن بدن کاهش می یابد. زمانیکه کمبود آهن ادامه یابد، ذخائر آهن بدن تخلیه می شود و کم خونی فقر آهن بروز می کند. بیش از ۲ میلیارد نفر از مردم جهان دچار کمبود آهن کم خونی هستند. کمبود آهن و کم خونی ناشی از آن یکی از شایع ترین مشکلات تغذیه ای در جهان است. کم خونی فقر آهن به دلیل کاهش ظرفیت کاری و قـدرت تولید پیامـد های نامطلوب بهداشتی، اجتماعی و اقتصادی به دنبال دارد .
چه عواملی موجب کمبود آهن و کم خونی فقر آهن می شود؟
- کمبود آهن در رژیم غذایی روزانه
- پایین بودن جذب آهن رژیم غذایی (آهن موجود در غذاهای گیاهی مثل حبوبات و سبزیجات به مقدار کم جذب می شود )
- افزایش نیاز بدن به آهن در بارداری و رشد (کودکی و نوجوانی )
- دفع زیاد آهن به دلیل خونریزی شدید در دوران قاعدگی و یا بیماریهای دستگاه گوارش مثل : زخم معده – زخم اثنی عشر – بواسیر – و خونریزی مکرربینی در کودکان .
- ابتلا به آلودگیهای انگلی مثل ابتلا به کرم قلابدار و ژیار دیا
- ابتلا مکرر به بیماریهای عفونی مثل اسهال و عفونتهای تنفسی که به علت بی اشتهایی و کم شدن جذب ، موجب کمبود آهن می شود .
- شروع نکردن به موقع تغذیه تکمیلی و یا نا مناسب بودن آن .
- عادات و الگوهای نا مناسب غذایی مانند مصرف چای همراه با غذا و یا بلافاصله پس از صرف غذا که جذب آهن غذا را به مقدار زیادی کاهش می دهد و یا استفاده از نانهایی که با خمیر ورنیامده تهیه شده اند .
- تخلیه ذخایر آهن در بدن زنان بعلت بارداریهای مکرر و با فاصله کمتر از ۳ سال .